In uw leven hebt u vermogen opgebouwd. Misschien een bedrijf of een huis. Vermogen dat een goede bestemming moet krijgen na u. Het is verstandig om daar bij leven over na te denken. Het plannen van uw nalatenschap noemen we met een Engelse term ‘estate planning’. U wilt op een fiscaal gunstige manier uw vermogen doorgeven aan de volgende generatie, zodat zij niet onnodig veel vermogensbelasting of erfbelasting hoeven af te dragen. Lees hier wat daar bij komt kijken.
Wat is estate planning?
Uw vermogen is kostbaar. Aan wie wilt u dat nalaten? Wanneer wilt u dat overdragen en onder welke voorwaarden? Dat zijn vragen die aan de orde komen bij estate planning.
Estate planning – wat is het?
Estate is een Engels begrip voor nalatenschap. Dus de betekenis van estate planning heeft te maken met de planning van uw nalatenschap. Het is een bijzondere vorm van vermogensplanning, of life planning.
Wat is het doel van estate planning?
Uw wensen zijn daarbij leidend. U wilt zorgvuldig een route kiezen om de toekomstige nalatenschap zo klein mogelijk te maken. Zo beperkt u de totaal verschuldigde erfbelasting voor uw erfgenamen. Financiële planning betreft uw vermogenspositie gedurende uw hele levensloop. Estate planning is een verlengde van vermogensplanning.
Welke factoren spelen een rol bij estate planning?
Veel is afhankelijk van uw situatie en uw keuzes. Bent u getrouwd, of hebt u een samenlevingscontract? Dan bepaalt dat wat er onder uw vermogen valt en wat onder dat van uw partner. Wilt u bijvoorbeeld vermogen dat u niet direct nodig hebt schenken aan de kinderen voor een koophuis? Of gaat het om een familiebedrijf dat u wilt overdragen? Of wilt u dat een deel van uw vermogen naar een goed doel gaat? Schenkbelasting, erfbelasting, erfrecht, huwelijksvermogensrecht en fiscaal recht spelen allemaal een rol bij estate planning. Een estate planner kijkt naar al deze factoren en maakt samen met u een plan. Belangrijk is dat de stappen die u zet goed overdacht zijn en op elkaar aansluiten. Het zijn beslissingen voor de toekomst en daarin kan veel veranderen. Ook het recht en de belastingen zijn aan verandering onderhevig.
Schenking bij leven
Het is mogelijk om al tijdens uw leven een deel van uw vermogen te schenken aan de volgende generatie. Hiermee verkleint u uw eigen vermogen, maar dat van de ontvanger wordt groter. Hevelt u bij leven al vermogen over, dan moet er vaak direct belasting worden afgedragen. Dat is de schenkbelasting. Die speelt een rol bij schenken aan kinderen of kleinkinderen.
U kunt kiezen voor een eenmalige schenking. Daar bestaan onder voorwaarden schenkingsvrijstellingen voor, bijvoorbeeld voor het kopen van een huis of een dure studie van uw kind. U kunt ook gebruik maken van een jaarlijkse vrijstelling. Die is hoger voor kinderen dan voor kleinkinderen of anderen. Is uw kind nog minderjarig, dan kunt u een beleggingsrekening op naam van uw kind openen en jaarlijks van de vrijstelling gebruik maken. Lees meer in ons artikel Beleggen voor uw (klein)kind, hoe u via beleggen al jong vermogen kunt overdragen op fiscaalvriendelijke wijze.
Denkt u over vermogensoverheveling bij leven, dan moet u goed nadenken over de zeggenschap over uw vermogen. Wilt u de zeggenschap zelf houden of overdragen? U kunt bijvoorbeeld kiezen voor een schenking op papier, of u kunt vastleggen dat bij een eventuele scheiding van uw kind de schenking niet gedeeld mag worden met de ex-partner. Een schenking op papier kan voordelig zijn. Het bedrag dat ouders op papier schenken, telt namelijk niet mee met hun nalatenschap. Wel dient een schenking op papier aan enkele voorwaarden te voldoen. Zo dient deze door een notaris te worden vastgelegd en stelt de fiscus een minimum aan de rente die vergoed moet worden over het geschonken bedrag, omdat dit gezien wordt als schuld.
De rol van het testament
Een estate planner kijkt ook altijd naar uw testament. Daarin legt u vast wie uw erfgenamen zijn en hoe uw bezit verdeeld wordt. Erfbelasting speelt een grote rol bij de nalatenschap. Schenken kan worden gezien als een manier om bij leven alvast (deels) vermogen over te dragen, waarbij gebruik kan worden gemaakt van jaarlijkse vrijstellingen. Hierdoor kunt u de uiteindelijke erfbelasting beperken.
Het is verstandig om uw testament regelmatig tegen het licht te houden. Voldoet het aan uw wensen en aan de vermogensplanning die u voor ogen hebt? Het kan zijn dat uw situatie, de wetgeving of andere omstandigheden, veranderd zijn.
Lijfrentepolis of levensverzekeringen
Een lijfrentepolis, of een levensverzekering kan invloed hebben op uw nalatenschap. Vooral als het gaat om een uitkering bij overlijden of bij het bereiken van een bepaalde leeftijd. Dat is ook een factor die een estate planner meeneemt in het maken van een estate planning. De polissen kunnen namelijk impact hebben op het bedrag dat beschikbaar komt voor een schenking of nalatenschap en dus ook op de hoogte van de belastingen. Het kan zijn dat er een advies uitrolt om uw polissen aan te passen. Lijfrente beleggingsrekeningen vergelijkt u eenvoudig en snel in de pensioenvergelijker.
De voordelen van estate planning
Estate planning is handig als u bepaalde doelstellingen hebt voor uw vermogen die u vast wil leggen. Een groot voordeel is dat u er met een slimme strategie voor kunt zorgen dat uw erfgenamen niet onnodig veel belasting moeten betalen over de nalatenschap. Er zit namelijk een dubbele progressie in de erfbelasting. De heffing wordt hoger naarmate het bedrag hoger is én de bloedband dunner. Met estate planning maakt u een plan waarin met al deze factoren rekening wordt gehouden. De voordelen van estate planning zijn vergelijkbaar met financiële planning, maar er is meer.
Estate planning biedt:
- inzage in uw financiële situatie, groei van inkomen en vermogen
- zelf kiezen wanneer en aan wie u uw vermogen overdraagt
- borging van continuïteit van uw onderneming of bezit
- voorkomen van onnodige belastingdruk
- duidelijkheid voor uw nabestaanden
Wat doet een estate planner?
Het eindresultaat van estate planning is een schenkingsplan. Wat is een schenkingsplan? In een schenkplan staat wat jaarlijks belastingvrij geschonken kan worden aan wie en hoeveel belasting dit bespaart. Het is een stappenplan waarin duidelijk wordt hoeveel en wanneer dit geschonken kan worden. Samen met een estate planner zet u alles op een rij.
Welke stappen neemt een estate planner om te komen tot een schenkingsplan?
Inventarisatie
- Van familiezaken
- Van de financiële situatie
- Hoeveel vermogen is er
- Wanneer komt het vermogen vrij
- Hoeveel is er nodig om zelf van te leven
- Van wensen:
- Zeggenschap over vermogen
- Wat wilt u schenken
- Aan wie wilt u schenken
Opstellen en aanpassen
- Van schenkingsplan met verdeling van vermogen
- Eventuele aanpassing van bestaande testamenten, polissen, etc.
Het schenkplan
Een estate planner rekent met u door wat de consequenties zijn van uw schenkingen. Hij draagt ook alternatieven aan, want met een schenkplan kunnen zowel u als de ontvanger voordelen boeken. In uw plan maakt u zo veel mogelijk gebruik van de mogelijkheden om belastingvrij te schenken. Hierbij houdt u rekening met de vrijstellingen voor schenken aan kind of schenken aan kleinkind.
De eenvoudigste vorm van een schenkingsplan is gebaseerd op de jaarlijkse schenkingsvrijstellingen. Een bekende strategie bij een schenkingsplan is periodiek schenken en zo de jaarlijkse schenkingsvrijstelling optimaal benutten.
Voorbeeld schenkingsplan
U bent getrouwd in gemeenschap van goederen. Samen bezitten jullie aan totaal vermogen €1.000.000. Helaas overlijdt een van de echtgenoten, waarbij de overblijvende partner het vruchtgebruik heeft van de nalatenschap. Maar er zijn twee kinderen als uiteindelijke erfgenamen. Bij leven kiest de overblijvende ouder ervoor om de helft van het vermogen te schenken aan de kinderen verdeeld over 5 jaar. Er wordt een schenkplan opgesteld om jaarlijks €100.000,- gelijk te verdelen over beide kinderen.
Met dit schenkplan wordt aanzienlijk bespaard op de erfbelasting. Zonder schenkplan zou er bij vererving van €1.000.000 vrij van recht tienduizenden euro’s meer aan de fiscus moeten worden afgedragen. De belastingdienst heeft handige rekentools voor het berekenen van de schenkbelasting of erfbelasting.
Welke partijen bieden estate planning?
Estate planning is geen standaard onderdeel van een beleggingsdienstverlening bij een vermogensbeheerder; er zijn slechts enkele beheerders in Nederland die dit aanbieden. Ook kunt u voor estate planning meestal terecht bij een private bank of een wealth manager.
Op Finner vindt u een overzicht van private banks in Nederland. U kunt bij een private bank terecht voor individueel vermogensbeheer, maar ook voor andere financiële diensten, zoals vermogensplanning, estate planning en fiscaal advies. U kunt ook kiezen voor een onafhankelijke financieel planner, die naast financiële planning ook estate planning aanbiedt.