Door Europese regelgeving is duurzaam beleggen tegenwoordig goed te vergelijken. Finner analyseert de verplichte documentatie van vermogensbeheerders en combineert dit met de data van onze duurzaamheidspartner Clarity.ai. Zo zien we of de duurzaamheidsclaims van vermogensbeheerders ook echt kloppen. Zoekt u een duurzame vermogensbeheerder, vraag dan ons gedetailleerde vergelijkingsrapport aan.
Inhoudsopgave
Hoe begin ik met duurzaam beleggen?
Wat zijn de voordelen van duurzaam beleggen?
Keuzes bij duurzaam vermogensbeheer
Duurzaam vermogensbeheer in Nederland
Wat is duurzaam beleggen?
Bij duurzaam beleggen tellen naast het rendement ook de gevolgen voor mens, milieu en maatschappij mee. U komt deze vorm vaak tegen als maatschappelijk verantwoord beleggen of ESG-beleggen. De meest vergaande variant is impactbeleggen.
Duurzaam beleggen volgens de wet
Sinds 2021 geldt de Sustainable Finance Disclosure Regulation (SFDR). Deze regelgeving vergroot de transparantie over duurzaamheid in de financiële sector. De SFDR onderscheidt twee soorten duurzaam beleggen:
- Portefeuilles met duurzame kenmerken. Het financiële rendement blijft leidend. U ziet dit vaak als ESG-beleggen of maatschappelijk verantwoord beleggen (SFDR-artikel 8).
- Portefeuilles met een duurzame beleggingsdoelstelling, vaak impactbeleggen genoemd (SFDR-artikel 9).
De term ‘duurzaam’ kan betrekking hebben op milieu, maatschappij, of een combinatie.
Wat betekent ESG?
De term ESG is een Engelse afkorting die staat voor:
- Environmental (ecologisch): betreft het voorkomen van schade aan het milieu en het efficiënt gebruik maken van grondstoffen.
- Social (sociaal/maatschappelijk): gaat over de inzet voor de maatschappij, productverantwoordelijkheid en oog hebben voor werkdruk en mensenrechten.
- Governance (goed bestuur): heeft te maken met transparant en eerlijk bestuur dat in het belang van aandeelhouders opereert en corruptie, fraude en belangenverstrengeling tegengaat.
Wat is maatschappelijk verantwoord beleggen?
Net als ESG-beleggen gebruiken beleggers deze term vaak voor de minder vergaande vormen van duurzaam beleggen. Meestal gaat het om het uitsluiten van producten of activiteiten die maatschappelijk veel schade aanrichten. Denk aan controversiële wapens, tabak, of bedrijven die zich niet houden aan internationale normen over mensenrechten. Er zijn daarnaast nog veel andere manieren om duurzaamheid in een portefeuille te integreren. Die leest u verderop in dit artikel.
Wat is impactbeleggen?
Streeft de portefeuille specifieke duurzame doelstellingen na, dan spreken we van impactbeleggen. Denk aan bedrijven die investeren in schone energie of aan projecten in ontwikkelingslanden. De duurzame bijdrage weegt daarbij zwaarder dan het rendement. Die bijdrage moet meetbaar zijn, en de vermogensbeheerder rapporteert jaarlijks over de behaalde doelstellingen. De beleggingen mogen andere duurzaamheidsdoelen niet schaden. Dit is een van de meest vergaande vormen van duurzaam beleggen.
Wat is groen beleggen?
Duurzaam beleggen is niet per se hetzelfde als groen beleggen. Duurzaam vermogensbeheer levert geen fiscaal voordeel op. Wilt u dat wel, dan kunt u beleggen in een paar groenfondsen die investeren in door de fiscus goedgekeurde groene beleggingen. Slechts enkele beleggingen komen voor dit belastingvoordeel in aanmerking, en in 2028 verdwijnt het voordeel helemaal. Duurzame vermogensbeheerders spreiden breder dan deze groenfondsen, die zich op specifieke groene projecten richten. Meer hierover leest u in ons artikel over groenfondsen.
Hoe begin ik met duurzaam beleggen?
Begin met te bepalen wat ú onder duurzaam beleggen verstaat: welke activiteiten u uitsluit en welke u juist wilt stimuleren. Vervolgens kunt u de portefeuille zelf zo samenstellen, of via Finner vergelijken welke vermogensbeheerder hierin het best bij u past.
Zelf duurzaam beleggen
U kunt zelf duurzaam beleggen door aandelen, fondsen of ETF’s te kiezen die passen bij uw duurzaamheidsvoorkeuren. Belegt u in individuele aandelen, dan analyseert u zelf hoe duurzaam een bedrijf is. Belegt u in ETF’s of andere beleggingsfondsen, dan vindt u die informatie op de website van de fondsbeheerder of in het prospectus. Dit artikel richt zich verder op duurzaam beheerd beleggen.
Wat zijn de voordelen van duurzaam beleggen?
Duurzame beleggingen lopen minder duurzaamheids- en regelgevingsrisico. Denk aan aansprakelijkheid voor milieuschade, schendingen van arbeidsrechten, antitabakswetgeving, een CO₂-heffing of het sluiten van kolen- en kerncentrales. Sterke governance verkleint bovendien de kans op omkoping en corruptie, zodat bedrijven in het belang van hun aandeelhouders handelen.
Keuzes bij duurzaam vermogensbeheer
De belangrijkste strategieën voor duurzaam beleggen zijn negatieve uitsluiting en positieve selectie. Bij negatieve uitsluiting mijdt de beheerder bedrijven met controversiële of vervuilende activiteiten. Bij positieve selectie kiest hij juist bedrijven die een hoge ESG-score halen of een aantoonbaar positieve bijdrage leveren.
Integratie van duurzaamheid in vermogensbeheer
Een duurzame vermogensbeheerder past vaak een of meer van de volgende methoden toe om het duurzaamheidsbeleid vorm te geven:
- Uitsluiting (screening): de beheerder sluit bedrijven uit op basis van de omzet die ze halen uit bepaalde producten of diensten, zoals tabak, wapens of fossiele brandstoffen.
- Best-in-class: de beheerder kiest de bedrijven die binnen hun sector het best presteren op ESG-criteria, vaak op basis van scores van externe dataproviders.
- Themabeleggen: de beheerder neemt ondernemingen op die bijdragen aan duurzame thema’s, zoals de ontwikkeling van medicijnen of de energietransitie. Vaak sluit hij aan bij Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG’s) van de VN.
- Lage CO2-uitstoot: de beheerder sluit ondernemingen met een relatief hoge CO₂-uitstoot uit. Wie in lijn met het Klimaatakkoord van Parijs belegt, houdt de gemiddelde CO₂-uitstoot van de portefeuille minimaal 50% onder het gemiddelde van de brede markt (de MSCI World-index) en verlaagt deze uitstoot elk jaar met 7% ten opzichte van het voorgaande jaar.
- Actief aandeelhouderschap: de vermogensbeheerder gaat met bedrijven in gesprek om verandering aan te jagen. Dit heet ook wel engagement. Met het stemrecht op aandelen beïnvloedt hij bovendien het beleid van bedrijven.
Hoe duurzaam is vermogensbeheer?
Via Finner vergelijkt u welke activiteiten vermogensbeheerders uitsluiten en welke drempelwaarden zij daarbij hanteren. U ziet ook of hun duurzaamheidsbeleid aansluit op internationale richtlijnen voor maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) of op het klimaat. De onderstaande tabellen vatten dit voor u samen:
| Uitsluiting | % van markt dat uitsluit | Omschrijving |
|---|---|---|
| Controversiële wapens | 49% | Wapens die een disproportionele en willekeurige impact hebben op de burgerbevolking, zoals nucleaire wapens, landmijnen, biologische wapens, chemische wapens en clusterbommen. |
| Tabak | 48% | Dit omvat zowel de teelt van tabak als de productie van tabaksproducten. |
| Steenkool | 29% | Hieronder vallen zowel de winning van steenkool als de opwekking van kolengestookte elektriciteit. |
| Olie- en gaswinning | 11% | Hieronder vallen zowel conventionele vormen van olie- en gaswinning als niet-conventionele (vaak meer vervuilende) vormen zoals teerzanden, en schalieolie- en gas. |
| Internationale richtlijnen | % van markt dat in lijn belegt | Omschrijving |
|---|---|---|
| VN Global Compact principes | 50% | Het uitsluiten van organisaties die mensenrechten schenden en/of betrokken zijn bij kinderarbeid, zware milieuvervuiling of corruptie. |
| OESO richtlijnen voor MVO | 13% | Dit is een bredere maatschappelijke verantwoordelijkheid waarbij ook gekeken wordt naar leveranciers (ketenverantwoordelijkheid), belastingen, consumentenbelangen en lokale gemeenschappen. |
| Klimaatakkoord van Parijs | 5% | De activiteiten van bedrijven in de portefeuille hebben een significant lagere CO2-uitstoot, die jaarlijks verder afneemt met als doel de opwarming van de aarde ruim onder de 2°C te houden. |
Transparantie in duurzaamheid
In Europa staat duurzaam beleggen nadrukkelijk op de agenda. Vermogensbeheerders hoeven niet per se duurzaam te beleggen. Maar wie duurzaamheidsclaims maakt, moet die concreet maken en onderbouwen. Daarvoor geldt sinds 2021 de SFDR-regelgeving, die greenwashing tegengaat en portefeuilles beter vergelijkbaar maakt.
Europese regelgeving voor transparantie
Sinds 10 maart 2021 geldt de Sustainable Finance Disclosure Regulation (SFDR). Deze Europese regelgeving bevordert transparantie en voorkomt greenwashing, waarbij vermogensbeheerders zich duurzamer voordoen dan ze zijn. Wie een portefeuille als duurzaam aanbiedt, definieert helder wat de duurzaamheidskenmerken of duurzame doelstellingen zijn, welke methodiek daarachter zit en hoe hij meet. Elk jaar rapporteert de beheerder op gestandaardiseerde wijze in hoeverre hij de doelen of kenmerken haalt.
Labels voor duurzaamheid
Vermogensbeheerders zijn verplicht hun portefeuilles in te delen volgens een van de volgende SFDR-classificaties:
- SFDR artikel 8 (lichtgroen): portefeuilles met duurzame kenmerken. Binnen de zelfgestelde duurzame kaders blijft het financiële rendement leidend. De beheerder legt vooraf vast wat de duurzame kenmerken zijn en hoe hij die meet, en rapporteert daar jaarlijks over.
- SFDR artikel 9 (donkergroen): portefeuilles met een duurzame beleggingsdoelstelling. Die doelstelling moet meetbaar zijn, en de beleggingen mogen andere duurzame doelen niet noemenswaardig schaden. Ook hier rapporteert de beheerder jaarlijks.
- SFDR artikel 6 (grijs): portefeuilles zonder duurzaamheidslabel. De beheerder mag ESG-risico’s meewegen uit rendementsoogpunt, maar de portefeuille niet als duurzaam presenteren op zijn website of in ander marketingmateriaal.
De kleurcodering (lichtgroen, donkergroen, grijs) staat niet in de wet, maar de markt gebruikt haar wel om SFDR-labels te duiden. Handig, al dekt ze niet altijd de lading. Vooral bij artikel-8-portefeuilles is de spreiding groot: van beperkte uitsluitingen (bijvoorbeeld alleen controversiële wapens en tabak) tot strikte uitsluitingen, lage CO₂-uitstoot en een best-in-class-beleid. ‘Lichtgroen’ is gemiddeld een bruikbare duiding, maar in de praktijk bestaan er vele tinten groen.
SFDR classificaties in Nederland
In de onderstaande tabel ziet u de SFDR-classificatie van vermogensbeheerders in Nederland:
| SFDR-classificatie | % van portefeuilles | Omschrijving |
|---|---|---|
| Artikel 8 | 44% | Heeft duurzame kenmerken, maar financieel rendement blijft het doel |
| Artikel 9 | 5% | Heeft een duurzame beleggingsdoelstelling |
| Artikel 6 | 51% | Houdt geen rekening met duurzaamheid |
Duurzaam vermogensbeheer in Nederland
Met inzage in ruim 95% van de portefeuilles heeft Finner de grootste database voor duurzaam vermogensbeheer in Nederland. We analyseren de SFDR-documentatie die vermogensbeheerders verplicht publiceren, en verifiëren hun duurzaamheidsclaims samen met onze duurzaamheidspartner Clarity.ai.
Hoe beïnvloedt duurzaam beleggen mijn rendement?
Duurzaam beleggen hoeft u geen rendement te kosten. Uit onderzoek van Finner blijkt dat duurzame vermogensbeheerders (SFDR-artikel 8/9) de afgelopen tien jaar gemiddeld 0,2%-punt per jaar meer rendement haalden dan niet-duurzame aanbieders. Dat sluit aan bij veel wetenschappelijke studies, die doorgaans een neutraal tot licht positief verschil vinden.
Hoe wordt duurzaam beleggen beoordeeld?
In de onderstaande tabel ziet u voor een aantal portefeuilles de SFDR-classificatie en hoe goed ze voldoen aan de eerdergenoemde duurzame kenmerken. Dit is geen volledig overzicht. Voor een complete vergelijking en de kenmerken van úw vermogensbeheerder vraagt u een vergelijkingsrapport aan.
| Partij | Dienstverlening | SFDR-artikel | Uitsluitingen | Internationale richtlijnen |
|---|---|---|---|---|
| Triodos | Fondsbeheer | 9 | 4/4 | 3/3 |
| Triodos | Vermogensbeheer | 9 | 4/4 | 3/3 |
| ASN Bank | Gespreid Beleggen | 9 | 4/4 | 3/3 |
| Triodos | Mixfondsen | 9 | 4/4 | 3/3 |
| Fair Capital Partners | Vermogensbeheer | 9 | 4/4 | 3/3 |
| ING Private Banking | SDG Impact | 9 | 4/4 | 2/3 |
| ING | SDG Impact | 9 | 4/4 | 2/3 |
| ABN AMRO Meespierson | Impact Fondsen Mandaat | 9 | 4/4 | 2/3 |
| ABN AMRO | Impact Fondsen Mandaat | 9 | 4/4 | 2/3 |
| TCM Caring Capital | Vermogensbeheer | 8 | 4/4 | 3/3 |
| ING Private Banking | Duurzaam | 8 | 4/4 | 2/3 |
| ING | Duurzaam | 8 | 4/4 | 2/3 |
| Evi van Lanschot | Beheer | 8 | 3/4 | 3/3 |
| Doubledividend | Vermogensbeheer | 8 | 4/4 | 2/3 |
| ABN AMRO Meespierson | ESG Beleggen Mandaat | 8 | 4/4 | 2/3 |
| Van Lanschot Kempen | Duurzaam | 8 | 3/4 | 3/3 |
| ABN AMRO | ESG Fondsen Mandaat | 8 | 4/4 | 2/3 |
Duurzaam vermogensbeheer vergelijken
Finner vraagt vermogensbeheerders en banken periodiek om informatie over hun duurzame beleggingsbeleid. Daarnaast gebruiken we openbare bronnen en data van onze duurzaamheidspartner Clarity.ai. In onze vergelijker geeft u aan hoe belangrijk u duurzaamheid vindt en wat u wilt uitsluiten of juist stimuleren. Daarna ontvangt u een onafhankelijk rapport dat aansluit bij uw voorkeuren. Hieronder ziet u de overzichtspagina uit dat rapport, waarop we vermogensbeheerders op duurzaamheid vergelijken:
