De financiële impact van kinderen krijgen

Kinderen veranderen uw leven, ook financieel

Een kind verrijkt uw leven. Tegelijk verschuift uw financiële speelruimte.

Gevolgen die vaak minder zichtbaar zijn dan de eerste aankopen:

• Lager besteedbaar inkomen
• Langzamere salarisgroei
• Minder pensioenopbouw
• Minder ruimte om te sparen en te beleggen

Daar staan toeslagen en fiscale regelingen tegenover. Denk hierbij aan:

• Kinderbijslag
• Kindgebonden budget
• Kinderopvangtoeslag

Het Nibud zet regelingen op een rij die bijdragen in de kosten van kinderen.  En het totale effect is structureel. Niet voor één of twee jaar, maar tot aan uw pensioen.

Wat verandert er financieel qua uitgaven?

De financiële impact is een combinatie van:

• Hogere vaste lasten
• Meer variabele kosten
• Minder flexibiliteit in uw maandbudget
• Grotere noodbuffer nodig
• Minder ruimte om financiële risico’s te nemen

Vooral wanneer één van u tijdelijk minder gaat werken, verandert de opbouw van uw vermogen merkbaar. ASN Bank heeft een praktische korte termijn financiële checklist voor als er een baby op komst is. Hieronder kijken we verder naar de impact op lange termijn.

Minder werken – wat betekent dat financieel?

Veel ouders kiezen bewust voor meer tijd met hun gezin. Tijdelijk werkt een van beide, of werken beide ouders minder. Dat geeft rust. Financieel werkt het direct door. Minder werken betekent dat u netto minder overhoudt per maand. Maar ook op lange termijn heeft minder werken gevolgen.

Gevolgen voor uw inkomen op korte termijn

Op korte termijn merkt u de gevolgen van minder werken vooral in een lager besteedbaar inkomen bij:

• Ouderschapsverlof
• Onbetaald verlof

Uw maandelijkse bestedingsruimte daalt, terwijl uw kosten stijgen. Dat vraagt om bewuste keuzes.

Gevolgen voor uw inkomen op langere termijn

Op lange termijn heeft minder werken vooral effect op uw pensioen, inkomenszekerheid en financiele ruimte in uw leven. Dit komt door:

• Langzamere salarisgroei
• Minder doorgroeimogelijkheden
• Minder bonus of winstuitkering

Zelfs wanneer u later weer volledig werkt, kan het inkomenseffect doorwerken.

Gevolgen voor uw pensioen

Pensioenopbouw hangt direct samen met uw salaris en het aantal gewerkte jaren.

Minder werken betekent meestal:

• Lagere jaarlijkse pensioenopbouw
• Minder werkgeversbijdrage
• Een lager eindpensioen of langer doorwerken

Dit ziet u vandaag niet op uw bankrekening. Het wordt pas zichtbaar op uw pensioendatum. Mogelijk moet u zelf extra pensioen opbouwen om straks toch de gewenste uitkering te krijgen.

De kosten van kinderen

De kosten van kinderen lopen door in elke levensfase. Niet als één grote rekening, maar als een optelsom van structurele uitgaven. Er zijn algemene kosten (bijvoorbeeld wonen) en kosten die behoren bij de verschillende leeftijdsfasen van een kind.

Gezinsuitbreiding en wonen

Veel gezinnen verhuizen naar een grotere woning. Dat heeft financiële gevolgen en betekent vaak:

• Hogere hypotheek of huur
• Hogere energiekosten
• Meer onderhoud
• Minder flexibiliteit om woonlasten af te bouwen

Een groter huis betekent structureel hogere vaste lasten.

Wat kost een kind gemiddeld?

Het Nibud berekent dat de kosten van kinderen kunnen oplopen tot een aanzienlijk deel van het besteedbaar inkomen:

Het gaat niet om één piek. Het zijn structurele uitgaven.

Kosten kinderen per levensfase

De kosten van kinderen verschillen per leeftijdscategorie in hoogte en soort. Hieronder gaan we kort in op de verschillende kostenposten, variërend per levensfase.

De eerste jaren (0-4 jaar)

De kosten behorend bij de eerste levensfase zijn de start- en zorgkosten:

• Uitzet en inrichting 
• Verzorging
• Kinderopvang

Vooral kinderopvang vormt vaak een substantiële maandelijkse last.

Lees eventueel verder in geldzaken voor ouders van kinderen 0-4 jaar.

De kosten van de basisschool (4-12 jaar)

Tijdens de basisschoolleeftijd verschuiven de kosten van kinderen naar:

• Buitenschoolse opvang
• Sport en hobby’s
• Schoolactiviteiten

Veel gezinnen kiezen in deze fase voor een grotere financiële buffer. Denk hierbij aan een buffer van zes maanden.

Lees eventueel verder in geldzaken voor ouders van kinderen 4-12 jaar.

De kosten van de middelbare school (12-18 jaar)

In de middelbare schoolleeftijd nemen de kosten kinderen opnieuw toe en komen vooral te liggen bij:

• Schoolkosten en -boeken
• Reizen
• Sport en vrijetijdsbesteding

De kosten van de middelbare school worden minder zichtbaar per maand, maar blijven structureel.

Lees eventueel verder in geldzaken voor ouders van kinderen 12-18 jaar.

Wat verandert er financieel als uw kind 18 wordt?

Als uw kind 18 wordt, verdwijnen de kosten van kinderen niet. Ze veranderen van vorm. Dit verandert er bij meerderjarigheid:

• Kinderbijslag stopt
• Kindgebonden budget kan vervallen
• Zorgverzekering wordt verplicht
• Bijdrage aan studiekosten wordt een bewuste keuze

Waar u eerder vooral te maken had met kosten van kinderen binnen uw huishoudbudget, verschuift de financiële dynamiek na 18 jaar. Voor veel ouders betekent dit: minder structurele uitgaven, maar grotere en meer geconcentreerde kosten.

Als kinderen gaan studeren

De kosten van een universitaire studie zijn hoog, en bestaan uit meer dan alleen het collegegeld. Denk hierbij aan:

• Levensonderhoud
• Woonkosten
• Studiekosten

U bepaalt zelf in hoeverre u wilt bijdragen aan de kosten universiteit. Uw kind is of wordt in deze tijd meerderjarig, waardoor eigen kosten en inkomsten van het kind een rol gaan spelen. Sommige ouders betalen alles. Anderen dragen beperkt bij. Die keuze heeft direct effect op uw eigen vermogensopbouw.

Wat betekent kinderen krijgen voor uw vermogen op lange termijn?

Alle lijnen komen samen in uw vermogen op lange termijn:

• Hogere kosten.
• Mogelijk lager inkomen.
• Lagere pensioenopbouw.

Dat betekent minder ruimte om vermogen op lange termijn te bouwen.

Minder ruimte voor sparen en beleggen

Wanneer u maandelijks minder kunt inleggen, werkt het rente-op-rente effect minder krachtig. Kleine verschillen per maand kunnen over dertig jaar grote impact hebben op uw vermogen uit sparen of beleggen.

Bereken zelf uw toekomstige vermogen

Met onze rekentool kunt u verschillende situaties vergelijken van 25 tot 67 jaar. Wat gebeurt er als u:

• Minder gaat werken
• Minder lang belegt
• Een grotere buffer aanhoudt
• Extra vermogen opbouwt vóórdat er kinderen komen

Deze tabel geeft een voorbeeld. U kunt ook zelf  uw situatie doorrekenen;

*  Gebaseerd op impact kosten kinderen op besteedbaar inkomen van een  tweeoudergezin.

** Bron Finner (bij gemiddeld risicoprofiel)

Wat kunt u doen ter voorbereiding?

Kinderen zijn geen financiële verrassing. Een goede voorbereiding maakt het verschil. Dit zijn stappen die u helpen om grip te krijgen op de financiële impact van gezinsuitbreiding.

Reken verschillende financiële scenario’s door

Kijk niet alleen naar maandlasten op de korte termijn, maar naar het effect op uw vermogen op lange termijn. Reken door wat er gebeurt als:

• Eén van u minder gaat werken
• De kinderopvang langer nodig is
• U wilt bijdragen aan een studie van uw kind

Zo komt houdt u regie en komt u niet voor verrassingen te staan.

Bespreek verwachtingen samen

Kinderen krijgen is een duidelijke keuze. Die maakt u samen. Maak ook afspraken over:

• Werk en inkomen
• Carrièrekeuzes
• Woonwensen
• Vermogensopbouw 
• Eventuele studiebijdragen

Financiële rust ontstaat wanneer u samen dezelfde richting kiest.

Kies een meerjarenplanning

Een meerjarenplanning geeft rust en overzicht. Leg in uw plan een aantal zaken vast:

• Hoe groot uw buffer moet zijn
• Hoeveel u blijft sparen of beleggen
• Wat uw pensioenambitie is

Met een goed plan houdt u grip en voorkomt u dat u alleen reageert op stijgende kosten.

Overweeg vooraf vermogen op te bouwen

Voor de kosten van een (universitaire) studie heeft u vaak achttien jaar de tijd. Dat is een lange beleggingshorizon. Het rente-op-rente-effect werkt in uw voordeel.

Wie vroeg begint met het opbouwen van vermogen, vergroot zijn financiële speelruimte later.

Dat vraagt offers op korte termijn. Maar het vergroot uw keuzevrijheid in de toekomst.

Lees meer over beleggen voor uw kind.

Bewust kiezen geeft rust

Kinderen verrijken uw leven. Financieel vragen ze om vooruit te denken. Hoe eerder u inzicht heeft in de langetermijneffecten op uw financiën, hoe groter uw speelruimte blijft.

Beleggen kan een goede optie zijn om alvast vermogen op te bouwen voor (grote) uitgaven in de toekomst. Dat kan op uw eigen naam, maar ook op naam van uw kind. Vergelijk hier uw beleggingsmogelijkheden.